Burgerlijk wetboek - Ten Holter Noordam advocaten

Procederen over handelscontracten in tijden van het coronavirus

Het moge duidelijk zijn dat corona en de bijbehorende maatregelen het ontstaan van handelsgeschillen in de hand werkt. Relaties halen hun levertermijnen niet, debiteurenbeheer staat hoger op de agenda en overheidsmaatregelen doorkruisen eerdere afspraken. Al eerder publiceerden wij blogs over de gevolgen voor contracten in het algemeen en in de bouw.

Inmiddels is duidelijk dat het coronavirus ook lopende en nieuwe rechtszaken beïnvloedt. De rechtspraak probeert fysieke zitting te vermijden en alleen urgente zaken worden voor zittingen ingepland. Op dit moment zijn met name straf, familierecht, en insolventiezaken als urgent gekwalificeerd. Dit betekent dat veel ingeroosterde zittingen niet doorgaan en dat de behandeling van (lopende) handelsgeschillen vertraging oploopt. Hoe dit opgevangen gaat worden is momenteel nog niet duidelijk, maar er zijn wel al wat kanttekeningen te maken over de invloed van Corona op civiele handelsprocedures.

Het starten van een nieuwe rechtszaak

Betekenen nieuwe zaak

Een nieuwe rechtszaak start met het versturen van een verzoekschrift of dagvaarding. Voordat een dagvaarding naar de rechtbank gaat, bezorgt een deurwaarder deze bij de wederpartij(en). Momenteel vermijden deurwaarders fysiek contact en laten zij indien mogelijk de stukken in de brievenbus achter. Verder is het voor veel deurwaarders ook lastig om met de gebruikelijke snelheid (grote) stukken te bezorgen


Conservatoir beslag en kort geding

Rechtbanken blijven verzoekschriften en dagvaardingen in behandeling nemen, maar letten daarbij op urgentie. Dat betekent bijvoorbeeld dat bij een verzoek om conservatoir beslag de corona pandemie bij de beoordeling betrokken kan worden. Verder blijft het starten van een kort geding mogelijk, maar wordt vóóraf de urgentie meegewogen. De rechtspraak kijkt dus van geval tot geval hoe een kort geding behandeld wordt. Bovendien is op 25 maart 2020 het procesreglement aangevuld. Daaruit blijkt dat bij urgente kort gedingen een schriftelijke procedure het uitgangspunt is, de termijnen voor de schriftelijke stukken worden dan door de rechter bepaald. Daarnaast wordt terughoudend omgegaan met het toewijzen van dwangsommen, zie bijvoorbeeld deze uitspraak.

Gedurende een procedure

Alle termijnen voor het indienen van schriftelijke stukken in ‘normale’ rechtszaken blijven in stand, maar in de praktijk blijken rechtbanken ook coulant bij verzoeken om uitstel in handelszaken. Bij dagvaardingszaken in hoger beroep geldt een aanvulling op het procesreglement en wordt een verzoek om uitstel in beginsel altijd verleend. Kortom, in veel gevallen kan vertraging optreden door gehonoreerde uitstelverzoeken.

Meestal roostert de rechtbank een zitting in nadat partijen schriftelijke stukken indienden. Dat wil zeggen nadat de rechtbank de dagvaarding en conclusie van antwoord of het verzoekschrift en verweerschrift ontvangen heeft. Aangezien rechtbanken geen of althans zo min mogelijk fysieke zittingen doen tot en met 31 mei 2020 zal de planning van nieuwe zittingen vertraging oplopen.

Voor reeds ingeroosterde zittingen geldt dat de kans aanzienlijk is dat deze niet doorgaan of althans niet op de gebruikelijke wijze. Aangezien de rechtbanken al vóór de Corona pandemie met wachttijden kampte ligt voor de hand dat (fysieke) zittingen in handelsgeschillen lang op zich zullen laten wachten. In de loop der tijd zal de rechtspraak via deze website laten weten hoe zij omgaat met nieuwe- en reeds geplande zittingen.

Executie van vonnissen

Als er al een vonnis is en de wederpartij daar niet vrijwillig aan voldoet wordt in de regel een deurwaarder ingeschakeld. Ook hiervoor geldt dat deurwaarders terughoudend zijn met fysieke contactmomenten. Daarnaast gaan veel deurwaarders momenteel coulant om met het niet nakomen van betalingsregelingen en worden ontruimingen en beslagleggingen op inboedels momenteel waar mogelijk opgeschort. Kortom, de executie van vonnissen waarbij fysieke maatregelen nodig zijn loopt vertraging op. Uiteraard blijft het wél mogelijk om executoriaal beslag te leggen op bankrekeningen en onder derden.

Als een geschil voorzienbaar is…

Veel partijen gunnen elkaar in deze uitzonderlijke tijden coulance en proberen onderling tot oplossingen te komen. In veel gevallen zal dat ook de voorkeur genieten aangezien het juridisch afdwingen van afspraken in handelscontracten momenteel alleen mogelijk is in urgente zaken. Een handelszaak zal dus, behoudens kort gedingen en conservatoir beslag, in de regel lang duren en geen snelle oplossing bieden. In elk geval zijn wij bereikbaar voor assistentie en bekijken wij graag met u de mogelijkheden om toch tot een snelle oplossing te komen.